Zakupy bez barier

Projekt trwa od: 01/09/2017 r. do 30/04/2018 r. Kontakt z wykonawcą

Samorządowa jednostka terytorialna
małopolskie
Kęty
Gmina miejsko-wiejska
Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Kętach
Całej społeczności
  • lekki
  • umiarkowany
  • znaczny
1-20
Lokalny
  • Bez ograniczeń
  • bez ograniczenia
  • Dostępna informacja
  • Edukacja
  • Dostępne rozwiązania architektoniczne
  • Dostępne towary i usługi, zwłaszcza usługi publiczne
  • Budowanie pozytywnego wizerunku w społeczeństwie
  • Fundacja Kukuryku, lokalny przedsiębiorca (Janusz Ochmanek)
  • Środki UE

W super i hipermarketach, nastawionych na sprzedaż samoobsługową, osoby niepełnosprawne mają trudności w sprawnym poruszaniu się między regałami. Nie dosięgają do wysokich półek, nie są w stanie przeczytać składu produktu, a wielokrotnie również znaleźć go wśród dostępnego asortymentu. Skutkuje to ich wycofywaniem się z życia społecznego, niechęcią do wychodzenia z domu, a zdarza się również, że napiętnowaniem, gdy proszą o pomoc obce osoby. Osoba niepełnosprawna chcąc zrobić zakupy, zmuszona jest zaangażować w to dodatkowe osoby ze swojego otoczenia, co jest dla niej kolejnym utrudnieniem. Dlatego kierując się zasadą podniesienia jakości życia osób niepełnosprawnych, przy jednoczesnym utrzymaniu niskiego nakładu funduszy oraz zaangażowaniu lokalnych sprzedawców, powstał pomysł wdrożenia innowacji społecznej pn. "Zakupy bez barier".

Zamysł projektu jest oddolną inicjatywą osoby niepełnosprawnej (niewidomej), która we współpracy z pracownikami Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Kętach, pomogła doprecyzować i zdefiniować istniejącą lukę na miejscowym rynku usług.

Zgłaszana w konkursie dobra praktyka, jest więc realną odpowiedzią na istniejące potrzeby osób niepełnosprawnych na terenie Gminy Kęty. Stworzona w ten sposób osoba "asystenta zakupów" (osoby posiadającej konkretną wiedzę i umiejętności) oraz “dzwonka” (urządzenia dykretnie przywołującego asystenta zakupów) stała się dostrzegalną pomocą dla osoby zainteresowanej, a jednocześnie pozwoliła zachować jej samodzielność i niezależność przy realizowaniu swoich potrzeb.

Dobra praktyka pod nazwą „Zakupy bez barier” opracowywana była przez okres 8 miesięcy, które z kolei podzielone zostały na dwa etapy realizacyjne – etap przygotowania do testowania (1 września do 31 października 2017 r.) oraz etap testowania (1 listopada do 30 kwietnia 2018 r.).

Etap przygotowania do testowania: uczestnicy projektu – 8 osób z różnymi niepełnosprawnościami - poprzez co tygodniowe spotkania, opracowało model szkolenia oraz specyfikację dzwonka - jego lokalizację, oznaczenia oraz wysokość zawieszenia na ścinane sklepu, aby mogły z niego korzystać zarówno osoby poruszające się na wózku inwalidzkim, jak i o zdiagnozoanych innych niepełnosprawnościach. Spotkania grupowe uczestników dały im równocześnie przestrzeń do wspólnej dyskusji oraz wymiany doświadczeń.

Następnie opracowanie przez nich scenariusze wykorzystano w cyklu szkoleń kadry placówek handlowych. Zatrudnieni do tego celu specjaliści (również osoby niepełnosprawne) przybliżyli ekspedientom profile osób z róznymi typami niepelnosprawności oraz wyczulili ich na specyficzne potrzeby i oczekiwania takiego klienta.

Etap testowania: na przestrzeni kilku tygodni, grupa uczestników z różnymi typami niepełnosprawności testowała rozwiązanie – sprawdzała czy obsługa sklepu postępuje zgodnie z ich wytycznymi, czy dobrze radzą sobie z występującymi trudnościami, czy okazywana przez nich pomoc, jest rzeczywistą odpowiedzią na zgłaszane przez nich potrzeby.

Finalnie wszystkie trzy placówki handlowe sprostały zadaniu. Uczestnicy pozytywnie ocenili realizowaną rolę “asystenta zakupów” oraz urządzenie, jakim jest “dzwonek”, w tym jego użyteczność. Sklepy otrzymały stosowne certyfiakty, a mieszkańcy gminy Kęty oraz wszyscy klienci placówek, weszli w posiadanie rozwiązania, które podnosi ich samodzielność oraz odpowiada na ich konkretne potrzeby.

  • Umożliwiono, aby osoba potrzebująca konkretnej formy wsparcia, sama mogła ją opracować i dostosować do własnych potrzeb. Uczestnicy pracując w grupie nie tylko tworzyli nowe rzeczy, ale też sami nabywali nowe umiejętności – wykorzystano tu elementy edukacji włączajacej.
  • Osoby niepełnosprawne, a w zasadzie ogół społeczności lokalnej, otrzymał proste i dyskretne narzędzie, które podnosi poziom ich niezależności i samodzielności – wdrożono nowatorskie rozwiązanie służące wyrównywaniu szans w dostępie osób z niepełnosprawnościami do pełnego udziału w aspektach życia społecznego.
  • Uczestnicy projektu odczuli, jak wiele zależy od nich, przez co podejmują się kolejnych działań – obecnie trwają dyskusje na temat przystąpienia do nowego projektu, który niwelowałby bariery dostępności – w efekcie wzrosła aktywność obywatelska osób z niepełnosprawnościami.
  • Dobra praktyka “Zakupy bez barier” zorganizowała szkolenie personelu 3 placówek handlowych oraz zamontowała 3 urządzenia, z kolei placówki biorące udział projekcie otrzymały miano “Sklepu przyjaznego osobom niepełnosprawnym” (stosowny certyfikat) - nastąpiła promocja działań prospołecznych i inicjatyw oddolnych.
  • Szkolenia warsztatowe dla pracowników placówek handlowych z zakresu obsługi klienta z niepełnosprawnością nauczyły i zwróciły uwagę ich uczestnikom, jak skutecznie pomóc klientowi z niepełnosprawnością w czasie realizacji zakupów, i jak właściwie, zachować się w stosunku do niego – wzrosła w ten sposób społeczna świadomość problemu.
  • W społeczności lokalnej oraz w mediach, zaznaczona została obecność osób niepełnosprawnych oraz otwarto przestrzeń do dyskusji pod względem kolejnych rowiązań, dedykowanych tej grupie odbiorców.
  • Możliwością wdrożenia rozwiązania zainteresowano kolejne placówki handlowe – urządzenie oraz usługa realizowane są w sklepie nie biorącym do tej pory udziału w projekcie.

- Dalsza realizacja wdrożonej usługi przez placówki handlowe.

- Dalsza poprawa jakości życia i funkcjonowania osób niepełnosprawnych, uniezależnienie ich w znaczącym stopniu od swoich opiekunów, poprzez możliwość samodzielnego dokonywania zakupów.

- Wzrost społecznej świadomości, dotyczącej obecności w przestrzeni publicznej osób niepełnosprawnych, a także ich potrzeb.

- Wdrożenie opracowanego rozwiązania do kolejnych placówek handlowych – promocja dobrej praktyki.

- Realizacja kolejnych podobnych inicjatyw – uczestnicy biorący udział w testowaniu tej praktyki, wyrażają dalsze zainteresowanie współpracą.

- Otworzenie się placówek handlowych na nowy rodzaj klienta. Dostosowanie swojej oferty do jego potrzeb.

- Dalsze przyczynianie się do wyrównywania szans osób niepełnosprawnych w dostępności do miejsc publicznych oraz różnych aspektów życia społecznego i zawodowego.

Rozwiązanie opracowane przez GOPS w Kętach, w swym założeniu jest bardzo proste do kontynuowania. Nakład finansowych jest niewielki i jednorazowy (zakup urządzenia i oznaczeń to kwota ok. 700zł/szt.), do tego opracowane zostały gotowe scenariusze szkoleń dla sprzedawców (dokumentacja oraz specyfikacja jest bezpłatna i stale dostępna w siedzibie GOPS w Kętach), przez co nawet w sytuacji, gdy zatrudniona kadra ulega rotacji, istnieje szybka możliwość uzupełnienia niezbędnej wiedzy i informacji.

Zawieszenie dzwonka ani realizacja usługi asystenta zakupów, nie wymaga specjalnych pozwoleń ani instalacji, przez co kolejne zainteresowane placówki mogą to zrobić samodzielnie i w zakresie własnych kompetencji. Aby realizować dobrą praktykę wystarczą więc chęci i dobra wola. W związku z czym rozwiązanie można powielać dowolną ilość razy, a ponieważ całość dokumentacji dostępna jest w wersji cyfrowej, jej otrzymanie nie wymaga żadnych skomplikowanych procedur, jak również nie wymaga konieczności dojazdu do Kęt.

„Zakupy bez barier” z jednej strony stają się narządzeniem wspierającym osoby zależne, a z drugiej podnoszą jakość usług dostępnych w konkretnym sklepie i sprawiają, że jest on atrakcyjniejszy dla klienta. Stąd wiara w to, że zamontowane urządzenia na stałe wpiszą się w dostępną na rynku listę usług oraz niejako będą same się promować.

uczestniczka przywołuje asystenta zakupów
realizacja usługi asystenta zakupów
urządzenie wraz z oznaczeniami
grupa w trakcie zajęć. tu omawiają lokalizację urządzenia na terenie placówki handlowej
realizacja usługi, w tym przypadku dla osoby niewidomej
uczestnicy w trakcie zajęć
urządzenia wykorzystane w projekcie
lokalizacja urządzenia w obszarze placówki handlowej
spotkanie grupy uczestników
lokalizacja urządzenia w obszarze placówki handlowej

Komentarze (1)

Małgorzata Radziszewska 22.05.2020
Bardzo dobry pomysł. Brawo!